Spalanie plastiku w piecach: co Polacy wiedzą, a co robią

Badanie SW Research pokazuje, że większość Polaków zna zasady recyklingu tworzyw sztucznych, a mimo to spalanie plastiku w przydomowych paleniskach jest zjawiskiem powszechnym, które dotyczy niemal każdej drugiej osoby.

Czy Polacy wiedzą, że plastik nadaje się do recyklingu?

Tak, i to w dużym stopniu. Aż 89% badanych deklaruje wiedzę o możliwości recyklingu tworzyw. Co istotne, wśród osób świadomych tego faktu aż 61% jest silnie przekonanych, że warto oddawać plastik do ponownego przetworzenia. Oznacza to, że sama świadomość nie jest głównym problemem, a przeszkodą okazuje się codzienna praktyka i brak odpowiedniego bodźca do zmiany nawyków.

Jak często Polacy widzą spalanie odpadów w swoim otoczeniu?

Spalanie śmieci jest zjawiskiem, z którym styka się znacząca część społeczeństwa. Według badania 48% respondentów zetknęło się z tą praktyką, z czego 14% określiło, że dzieje się to bardzo często. Z kolei 14% nigdy nie widziało takich sytuacji, a 16% nie potrafiło tego ocenić. Najczęściej obserwacje dotyczą domów sąsiadów oraz gospodarstw mijanych podczas drogi, po 49% wskazań w każdej z tych kategorii. Znajomi (18%) i członkowie rodziny (13%) pojawiają się w tym zestawieniu znacznie rzadziej.

Wskaźnik	Odsetek badanych
Wiedza o recyklingu tworzyw	89%
Silne przekonanie o recyklingu (wśród świadomych)	61%
Spotyka się ze spalaniem odpadów	48%
Spotyka się z tym bardzo często	14%
Nigdy się nie spotyka	14%
Nie potrafi stwierdzić	16%
Sam przyznaje się do spalania tworzyw	12%
Uznaje spalanie za szkodliwe	84%
Argument o marnowaniu surowca zniechęca	poniżej 8%

Co naprawdę zniechęca do spalania plastiku?

Najsilniejszymi argumentami okazały się skutki dla otoczenia. Zanieczyszczenie środowiska oraz uciążliwy zapach wskazało po 41% badanych. Groźba kary zniechęca blisko 20% ankietowanych. Dopiero w dalszej kolejności pojawia się argument ekonomiczny, czyli strata cennego surowca, który wskazało zaledwie niecałe 8% respondentów. Wynika z tego prosty wniosek: w komunikacji warto mocniej podkreślać wpływ na zdrowie sąsiadów i jakość powietrza, a nie tylko to, że plastik „się marnuje”.

Czy Polacy sami spalają tworzywa?

Część badanych przyznaje się do tej praktyki. Łącznie 12% respondentów deklaruje palenie tworzyw, przy czym 3% robi to regularnie, a 8% okazjonalnie. Skala deklaracji jest więc mniejsza niż skala obserwacji w otoczeniu, co sugeruje, że wiele takich zdarzeń ma miejsce poza gospodarstwem respondenta.

Jak Plastech i branża komentują problem?

Kampania „Plastik nie do pieca, piec nie do plastików” działa od 2016 roku i jest organizowana przez Plastics Europe Polska. Jak pisze w swoim materiale Plastech, związek spalania odpadów z marnowaniem surowców jest o wiele słabszy, dlatego warto edukować o obiegu zamkniętym. Materiały edukacyjne przygotowane w ramach kampanii są bezpłatne i kierowane m.in. do nauczycieli oraz gmin.

Co to oznacza dla Ciebie?

Dla przeciętnego mieszkańca wniosek jest praktyczny. Plastik z gospodarstwa domowego powinien trafiać do żółtego pojemnika, a nie do pieca. Jeśli zauważasz palenie śmieci u sąsiadów, warto zgłosić to odpowiednim służbom gminnym, bo takie działanie wiąże się z ryzykiem kary i realnym zagrożeniem dla zdrowia. Warto też pamiętać, że dym z pieca rozchodzi się na całą okolicę, więc nawet niewielka ilość spalanych odpadów wpływa na powietrze, którym oddychają wszyscy w sąsiedztwie. Jeśli chcesz się dowiedzieć więcej, materiały edukacyjne z kampanii mogą być dobrym punktem wyjścia, zwłaszcza dla rodziców i nauczycieli.