Prawo do naprawy 2026. Jak Monika Pobrotyń zmieniła rynek
Od 31 lipca 2026 producenci muszą sprzedawać części zamienne po rozsądnych cenach. Monika Pobrotyń z North.pl robi to od 2007 roku.
Prawo do naprawy obowiązujące od 31 lipca 2026 roku w Polsce to formalne potwierdzenie tego, co Monika Pobrotyń robi od prawie dwóch dekad — przekonywanie Polaków, że naprawa jest lepszym wyborem niż zakup nowego sprzętu. Dyrektywa Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) 2024/1799 weszła w życie 30 lipca 2024 roku i zmienia fundamentalnie relacje między konsumentami a producentami elektroniki oraz AGD.
Jak wszystko się zaczęło: od warsztatu w Koszalinie do milionów części
Historia North.pl sięga lat 70., gdy teść Moniki Pobrotyń prowadził w Koszalinie warsztat naprawy sprzętu domowego — głównie telewizorów, które wówczas były w polskich domach dobrem rzadkim i cennym. Młoda Monika pomagała ojcu przy pralkach, odkręcając drobne śrubki dzięki swoim małym rękom, które mieściły się w zakamarkach urządzeń. Naprawa stała się więc rodzinną specjalnością.
W 2006 roku rodzina podjęła decyzję o podziale obowiązków. Teść zajął się współpracą z serwisami, a syn miał przejąć obsługę klientów indywidualnych — wtedy zrodził się pomysł obsługi internetowej. Rok później, w 2007 roku, powstała North.pl. Pierwsze zamówienie dotyczyło zwykłego tranzystora i zostało zrealizowane ze stołu w kuchni.
– W tamtych czasach trzeba było zaznaczyć, że działamy internetowo – wspomina Monika Pobrotyń.
Dziś North.pl oferuje ponad 13 milionów części i akcesoriów do urządzeń domowych. W szczycie sezonu firma wysyła nawet 7 tysięcy paczek dziennie i obsługuje klientów z całej Polski.
Edukacja zamiast sprzedaży: kanał YouTube z 180 tysiącami subskrybentów
Równocześnie z rozwojem logistyki rozwijała się działalność edukacyjna. Klienci dzwonili na infolinię North.pl nie tylko po części zamienne, ale także po pomoc w zdiagnozowaniu usterki — pralka cieknie, zmywarka nie grzeje, ekspres nie mieli. Z doświadczeń call center narodził się kanał na YouTubie, na którym firma zaczęła publikować poradniki pokazujące, że wymiana uszczelki w pralce czy filtra w ekspresie zajmuje kwadrans i nie zawsze wymaga wizyty serwisanta.
Kanał North.pl ma dziś ponad 180 tysięcy subskrybentów i został wyróżniony srebrnym przyciskiem YouTube. To nie jest przypadek — Monika Pobrotyń zdała sobie sprawę, że jej firma jest ekologiczna, zanim stało się to modne.
– Zdaliśmy sobie sprawę, że jesteśmy ekologiczni, zanim stało się to modne – przyznaje prezeska.
Rebranding 2019: od niejasnej pozycji do świadomego e-commerce’u
Przełom nastąpił w 2019 roku podczas prac nad nową identyfikacją wizualną. Firma po raz pierwszy nazwała wprost to, czym się zajmuje: naprawiaj, nie wyrzucaj. To proste hasło zmieniło sposób, w jaki klienci postrzegali North.pl.
– Wydawało się nam, że wszystko działa fajnie, bo strona sprzedaje, ludzie kupują, ale klient miał problem, by nas nazwać. Podczas tego procesu wyszliśmy z firmy o niejasnej pozycji do e-commerce’u, który działa świadomie, ekologicznie, w idei Naprawiaj, nie wyrzucaj – tłumaczy prezeska.
Z tej refleksji wyrosły konkretne inicjatywy. Stare części zamienne wracające z reklamacji, zamiast trafiać na przemiał, stają się materiałem do tworzenia obrazów, stolików i lamp, które trafiają na aukcje Wielkiej Orkiestry Świątecznej Pomocy.
Stowarzyszenie Naprawiaj, nie wyrzucaj: kawiarenki naprawcze w całej Polsce
W Halloween 2024 roku Monika Pobrotyń powołała w Koszalinie stowarzyszenie Naprawiaj, nie wyrzucaj. Dziś organizacja liczy 23 członków i współpracuje z fundacjami ekologicznymi oraz organizacjami promującymi ideę zero waste z całej Polski.
Stowarzyszenie organizuje bezpłatne kawiarenki naprawcze, podczas których rzemieślnicy naprawiają buty i telefony, pokazują, jak naprawić domowe AGD, ostrzą noże i nożyczki czy zbierają pluszaki. Współpraca ze szkołami i przedszkolami również przynosi efekty — uczniowie naprawiają tablety wyciągnięte z elektrośmieci i uczą się od siebie nawzajem, a przedszkolaki bawią się pojazdami zbudowanymi ze starych części AGD i klocków Lego.
– Hitem ostatniej kawiarenki było ostrzenie noży. Odwiedzający mówili: – Wow, zamiast kupować nowy nóż, przyszedłem tutaj i jest jak nowy – wspomina właścicielka North.pl.
Stowarzyszenie jest obecne także na festiwalu Pol’and’Rock oraz podczas dużych wydarzeń naukowych, takich jak impreza organizowana przez Centrum Nauki Kopernik na Stadionie Narodowym.
Prawo do naprawy 2026: co się zmieni?
| Aspekt | Przed 31 lipca 2026 | Od 31 lipca 2026 |
|---|---|---|
| Dostęp do części zamiennych | Zależy od producenta | Obowiązkowy po rozsądnych cenach |
| Gwarancja po naprawie poza serwisem | Może być utracona | Nie można jej utracić |
| Przedłużenie gwarancji | Brak | 12 miesięcy za wybór naprawy |
| Dostępność informacji naprawczych | Ograniczona | Producent musi je dostarczyć |
| Okres dostępności części | Zmienny | 7-10 lat od zakupu (w zależności od kategorii) |
Co to oznacza dla konsumenta?
Dyrektywa UE 2024/1799 odpowiada na zjawisko, które North.pl obserwuje od lat. Sprzęt często psuje się tuż po zakończeniu okresu gwarancyjnego, a koszt naprawy sprawia, że zakup nowego urządzenia wydaje się bardziej opłacalny. Teraz konsument, który wybierze naprawę zamiast nowego sprzętu, zyska 12-miesięczne przedłużenie gwarancji.
– Rozumiem, że jeśli dopłacimy niewiele więcej, możemy mieć nowy sprzęt. To kuszące. Ale urządzenia sprzed 30 lat nadal działają. Chciałabym, żeby tak było również z tymi dzisiejszymi – mówi właścicielka North.pl.
Jakie urządzenia psują się najczęściej?
Firma dobrze wie, co psuje się najczęściej. Prym wiodą urządzenia codziennego użytku: ekspresy do kawy, pralki i zmywarki. Wśród najczęściej kupowanych części są fartuchy do pralek, uszczelki do lodówek i półki do zamrażarek. Te proste części, zastępowane w kilka minut, mogą wydłużyć życie urządzenia o wiele lat.
Monika Pobrotyń realizuje misję naprawiania także we własnym domu. Gdy zaczął przeciekać kran, zrobiła zdjęcie usterki — i sama ją naprawiła. To podejście, które chce rozpropagować w całej Polsce.
Świadomość Polaków: wciąż za niska
Skala nieświadomości jest wciąż duża. Zaledwie 44 procent Niemców słyszało o nowych przepisach, a w Polsce odsetek ten szacowany jest jako jeszcze niższy. Urząd Ochrony Konkurencji i Konsumentów przygotował założenia nowych przepisów, jednak projekt ustawy wdrażającej dyrektywę wciąż nie został opublikowany.
Dla North.pl nowe regulacje są raczej potwierdzeniem drogi obranej przed prawie dwoma dekadami niż początkiem nowego rozdziału.
– Czekamy na konkrety. Prawo do naprawy jest w dyrektywie rozłożone na kilka lat, więc to dopiero pierwszy krok. Konsument będzie mógł wybrać, czy chce naprawę z dłuższą gwarancją, czy jednak nowy sprzęt. To super sprawa – mówi prezeska.
W analizie danych i procesach programistycznych North.pl korzysta z narzędzi AI, ale kontakt z klientem pozostaje w pełni ludzki. Naprawa nie jest sterylna — trzeba odkręcić śrubki, czasem się pobrudzić. North.pl chce pokazywać ją taką, jaka jest naprawdę: praktyczną, dostępną i ekologiczną alternatywą dla konsumpcji bez granic.
Najczęstsze pytania
Kiedy zaczyna obowiązywać prawo do naprawy w Polsce?
Od 31 lipca 2026 roku. Producenci AGD i elektroniki będą musieli zapewnić dostęp do części zamiennych po rozsądnych cenach oraz naprawy przez co najmniej 7-10 lat od zakupu urządzenia.
Jakie urządzenia obejmuje prawo do naprawy?
Dyrektywa UE 2024/1799 dotyczy pralek, lodówek, zmywarek, ekspresów do kawy, smartfonów i innych urządzeń elektronicznych. Producenci muszą dostarczać części zamienne po rozsądnych cenach.
Czy naprawa poza autoryzowanym serwisem pozbawiła mnie gwarancji?
Nie — od 31 lipca 2026 roku naprawa poza autoryzowanym serwisem nie będzie pozbawiać cię uprawnień gwarancyjnych. Dodatkowo, jeśli wybierzesz naprawę zamiast nowego sprzętu, zyskasz 12-miesięczne przedłużenie gwarancji.
Ile kosztuje wymiana uszczelki w pralce?
Wymiana uszczelki zajmuje około 15 minut i jest jedną z najczęstszych napraw — znacznie tańsza niż zakup nowego urządzenia. North.pl oferuje części zamienne po konkurencyjnych cenach.
Gdzie mogę nauczyć się naprawiać sprzęt?
Kanał YouTube North.pl (180 tys. subskrybentów) publikuje poradniki napraw. Stowarzyszenie Naprawiaj, nie wyrzucaj organizuje bezpłatne kawiarenki naprawcze w całej Polsce, gdzie rzemieślnicy uczą, jak naprawić AGD, buty czy telefony.
Na podstawie: pb.pl. Tekst opracowany redakcyjnie.